Wiele osób patrząc na hodowle psów rasowych zaczyna marzyć o założeniu własnej hodowli.
Po pierwsze i najważniejsze zastanówcie się, dlaczego chcecie posiadać własną hodowlę i czy jesteście na to gotowi.

Hodowla psów rasowych to nie tylko przyjemność i satysfakcja z posiadania pięknych psów, to musi wiązać się z posiadaniem wiedzy na temat hodowanej rasy, jej zdrowia i pielęgnacji, to wiele nie przespanych nocy, wiele własnych wyrzeczeń, bark wolnych weekendów, świąt, wakacji, to ciągłe życie z psami i przystosowanie wszystkiego pod swoje psy.

To nie zwykłe rozmnażanie psów, to wybór ”odpowiedniego materiału hodowlanego” i dobór odpowiednich skojarzeń psów aby rodziły się jak najbardziej wzorcowe, zdrowe i piękne szczenięta.
Kto to jest hodowca?                             

Hodowca to członek organizacji kynologicznej posiadający jedną lub więcej suk hodowlanych oraz zatwierdzony przydomek hodowlany.

                  Co to wszystko oznacza w praktyce? Jak zostać hodowcą psów rasowych?

Zacznijmy od pojęcia ”poprawnego” hodowlanego pieska:

Suka hodowlana                               

Suką hodowlaną jest suka zarejestrowana w Związku oraz wpisana do Księgi Rodowodowej lub Księgi Wstępnej. Do hodowli dopuszcza się wyłącznie sukę, która posiada w rodowodzie adnotację o nabyciu uprawnień hodowlanych.

Stosownego wpisu może dokonać członek Zarządu Głównego, Zarządu Oddziału lub osoba upoważniona potwierdzając wpis własnoręcznym podpisem. Suka nabywa uprawnienia hodowlane w momencie dokonania takiego wpisu.

Suka hodowlaną jest suka, która:

- ukończyła 12 miesięcy (rasy poniżej 45 cm) lub 15 miesięcy (rasy powyżej 45 cm)
- uzyskała po ukończeniu 12 miesięcy (rasy poniżej 45 cm) lub 15 miesięcy (rasy powyżej 45 cm) ocenę co najmniej bardzo dobrą na wystawie organizowanej przez Związek lub uzyskała na przeglądzie hodowlanym (indywidualny przegląd przeprowadzony przez sędziego) ocenę bardzo dobrą.

Suki ras powyżej 45 cm muszą posiadać wykonane prześwietlenie stawów biodrowych (HD) w wieku co najmniej 15 miesięcy z
wynikiem A lub B.

Reproduktor

Reproduktorem jest pies zarejestrowany w Związku oraz wpisany do Księgi Rodowodowej lub Księgi Wstępnej.

Do hodowli dopuszcza się wyłącznie psa, który posiada w rodowodzie adnotację o nabyciu uprawnień psa reproduktora.
Stosownego wpisu może dokonać członek Zarządu Głównego, Zarządu Oddziału lub osoba upoważniona potwierdzając wpis własnoręcznym podpisem.
Pies nabywa uprawnienia hodowlane w momencie dokonania takiego wpisu.

Reproduktor to pies który:

- ukończył 12 miesięcy (rasy poniżej 45 cm) lub 15 miesięcy (rasy powyżej 45 cm),
- uzyskał po ukończeniu 12 miesięcy (rasy poniżej 45 cm) lub 15 miesięcy (rasy powyżej 45 cm), ocenę co najmniej bardzo dobrą na wystawie organizowanej przez Związek lub uzyskał na przeglądzie hodowlanym ocenę co bardzo dobrą.
Psy ras powyżej 45 cm muszą posiadać wykonane prześwietlenie stawów biodrowych (HD) w wieku co najmniej 15 miesięcy z wynikiem A lub B.

To podstawowe kryteria, które są bardzo surowo przestrzegane.

A więc zakładamy hodowlę
Zaczynamy, więc od zakupu hodowlanej suki. W tym celu warto zainwestować w szczenię z hodowli o odpowiedniej renomie, takiej, w której rodzą się psy odpowiadają wzorcowi rasy oraz o zrównoważonym charakterze i dobrej psychice.
Rozmawiając z hodowcą o zamiarze kupna suczki z jego hodowli - przedstawmy od razu o jaką sukę nam chodzi, tj. wystawową i hodowlaną.
Poszukiwanie odpowiedniego „materiału hodowlanego” to nie łatwa sztuka.
Trzeba prześledzić rodowody przodków wybranego przez nas szczenięcia, spojrzeć jakie szczenięta rodzą się w tej linii hodowlanej,
rozejrzeć się czy przodkowie nie niosą wad lub chorób, zwrócić uwagę na eksterier.
Nie polecamy przy wyborze kierowania się ceną – pies do hodowli ma swoją cenę bo ma swoją wartość i swoje nie banalne zalety.
Hodowca zawsze bierze na siebie ryzyko związane z zakupem psa. Nikt nigdy nie zagwarantuje, że twoje szczenię będzie w przyszłości doskonałe, że to przyszły Champion – tego nie da się zagwarantować. Można by powiedzieć, że jest to ”ryzyko zawodowe” hodowcy.

Na chwilę obecną przyjmijmy, że Twoja kupiona suczka wyrasta na piękną i doskonałą suczkę. Zaczniesz przygodę z wystawami i po ukończeniu 12 miesięcy (w przypadku rasy Yorkshire Terrier) suczka otrzyma na wystawie ocenę doskonałą możesz wówczas starać się o uprawnienia hodowlane dla suczki lub wybierzesz drugą możliwość, gdy Twoja suczka ukończy 12 miesięcy zgłosisz ją na
przegląd hodowlany, który wykonuje uprawniony przez związek sędzia (taka indywidualna ocena psa), suczka aby uzyskała uprawnienia hodowlane na przeglądzie musi otrzymać ocenę bardzo dobrą. Należy zaznaczyć, iż przeglądy hodowlane są płatne.

Jeśli już Twoja suczka uzyska uprawnienia hodowlane musisz też wystąpić do Zarządu Głównego o zatwierdzenie Przydomku Hodowlanego nazwa hodowli np: "Pod Jaworem").
Na stronie Związku pobierasz formularz rejestracji przydomka hodowlanego, wypełniasz i odsdsyłasz do Związku z kopią wniesionej opłaty. Powinneś wcześniej pomyśleć nad nazwą Twojej hodowli (przydomek hodowlany), w formularzu możesz podać trzy propozycję z których najczęściej Związek zatwierdza pierwszą w kolejności. Uzbrój się w cierpliwość i poczekaj na potwierdzenie rejestracji hodowli i przydomka hodowlanego.

Gdy Twoja suczka w pełni zakończy rozwój fizyczny, możesz zacząć rozglądać się za reproduktorem, chyba że posiadasz w swojej hodowli własnego reproduktora.
Krycie dobrym reproduktorem nie raz nie mało kosztuje ale to nie jest ważne gdy chodzi o przyszłe szczenięta, jak i wiąże się nie rzadko z dalekimi wyjazdami.
Wybieramy jak najlepszego reproduktora dla swojej suczki, każdy hodowca ma swoje preferencje co do wymagań u przyszłego tatusia dzieci w jego hodowli.
Watro zaznaczyć, że nie w każdej rasie są obowiązkowe badania, jeśli liczy się dla Ciebie aby szczenięta były jak najbardziej zdrowe
pamiętaj, że tylko po w pełni zdrowych rodzicach jest większe prawdopodobieństwo zdrowych szczeniąt.

Oczywiście przestrzegaj regulaminów organizacji kynologicznej ale nie musisz się tylko do nich ograniczać, możesz mieć własne
wymagania dotyczące psów w Twojej hodowli. Sam możesz wykonać badania psom hodowlanym bez nakazów czy zakazów – to każdy hodowca odpowiada za swoją hodowlę i za szczenięta, które powołuje na świat – TAK to hodowca planuje krycia, więc powołuje te nic nie winne, bezbronne maluszki do życia i to on powinien być za nie odpowiedzialny.
Gdy już uda Ci się trafić na tego doskonałego reproduktora i po udanej randce okaże się, że możesz oczekiwać narodzin szczeniąt zaczyna się odpowiednie dbanie o przyszłą mamę do czasu porodu, odpowiednie żywienie,witaminy, wizyty u lekarza weterynarii. Gdy nie ma przykrych zdarzeń i doczekasz się momentu narodzin szczeniąt pamiętaj nie panikuj bo to udzieli się również Twojej suczce. Jeśli to twój pierwszy poród twojej suczki, możesz poprosić o obecność przy nim lekarza weterynarii lub zaprzyjaźnionego doświadczonego hodowcę.
Przyjmijmy, że wszystko dobrze poszło, na świecie pojawiły się zdrowe maluszki, mamusia również nie doznała żadnych przykrych zdarzeń podczas porodu i jedynie jest zwyczajnie zmęczona porodem ale ucieszona posiadaniem dzieciaczków, którymi z czułością się opiekuje. Jesteś szczęśliwy, gdyż obyło się bez komplikacji i powiększyła Ci się rodzina ale uświadom sobie, że zaczął Ci się teraz okres ciężkiej pracy. Odchowanie miotu szczeniąt to duża odpowiedzialność i mnóstwo pracy. Przeorganizuj sobie życie na najbliższe dwa miesiące, przez pierwsze tygodnie. Twoja suczka i jej szczenięta wymagają Twojej 24 godzinnej opieki nie zależnie od tego czy chciałbyś sobie smacznie i wygodnie pospać we własnym łóżku, wyjść ze znajomymi do kina czy na okolicznościową imprezę.
Hodowcy, którzy prowadzą swoją hodowlę z sercem często kojce z maluszkami i mamy mają obok swojego łóżka lub cóż… zmieniają miejsce noclegu na np. materac przy kojcu suni.Uświadom sobie, że szczenięta potrzebują z wiekiem odpowiedniego żywienia, opieki, pielęgnacji, socjalizacji, dobrej opiekiweterynaryjnej.W odpowiednim wieku musisz przystosowywać je do życia bez mamy, do życia w ”ludzkim świecie” i oczywiście poddać zabiegom weterynaryjnym odrobaczeniem i szczepieniom.W odpowiednim wieku, określonym w regulaminie zobowiązany jesteś do zgłoszenia urodzenia się miotu do Związku, przedstawienia kraty krycia suczki i karty miotu. W terminie podanym z regulaminie musisz poddać szczenięta również przeglądowi miotu, który wykonuje osoba uprawniona przez związek i na które szczenięta zostaną oznakowane mikrochipem lub tatuażem oraz otrzymająswoje rodowody.
Gdy już szczenięta ukończą minimum 8 tygodni, są samodzielne i gotowe do rozpoczęcia życia w nowej rodzinie, możesz zacząć poszukiwać im nowych właścicieli. To w jakie ręce, do jakich nowych domów przekażesz szczenięta, zależy od Ciebie, to nie tylko nabywca szczenięcia wybiera hodowlę ale również hodowca wybiera nowego właściciela dla swojej pociechy.Przekaż nowym właścicielom wszelkie rady na temat wychowania, pielęgnacji i żywienia maluszka. Możesz a naszym zdaniem nawet powinneś, zawsze służyć pomocą nowym właścicielom swoich szczeniąt.
Bądź świadomy, że nie zawsze jest tak pięknie jak to przedstawiliśmy.Nie raz z wiekiem u zakupionego do hodowli psa może ujawnić się wada np. zgryzu, która to dyskwalifikuje psa z hodowli – jest to pies wyłącznie na kolanka, do kochania. W tym miejscu wszystkie Twoje plany i marzenia związane z tym psem runęły, co jeszcze gorsze to nie każdy hodowca jest w stanie zostawić w domu takiego pieska.
Hodowla psów to odpowiedzialność za stworzenie dobrych warunków psom, które są w hodowli więc do wszystkiego należy podchodzić nie tylko z rozsądkiem, ale i z rozumem. Niestety hodowcy nie rzadko są zmuszeni oddać takie pieski innej rodzinie jako pieska domowego (wyłącznie na kolana). Trzeba mieć świadomość, że psy hodowlane nie mogą mieć żadnych wad gdyż przekażą jepotomstwu, a każdy posiadany pies potrzebuje opieki, którą człowiek musi mu zapewnić więc do ilości posiadanych zwierząt trzeba podchodzić z rozsądkiem i trzeba umieć ocenić swoje siły i możliwości, aby się nie przeliczyć.
Zawsze powtarzamy, iż Wioletta Wiłlas również chciała dobrze dla zwierząt a czym się to skończyło….
Odpowiedzialny hodowca przekaże takiego pieska nowej rodzinie na określonych warunkach z umową, a często nawet po zabiegu kastracji czy sterylizacji i zawsze będzie miał na uwadze jego dobro, a nowy właściciel zawsze będzie mógł liczyć na jego pomoc.
Nie zawsze również każde krycie zaowocuje narodzinami szczeniąt, bywają krycia puste, suczki mogą utracić ciąże (resorpcje,poronienia), bywają komplikacje przy czy poporodowe, choroby szczeniąt. Psy jak ludzie potrafią zachorować, potrafią ulec kontuzji aw takich sytuacjach potrzebują większej opieki hodowcy i również więcej nakładów finansowych.W hodowli psów nie da się niczego zaplanować na 100%, psy to nie oprogramowanie komputerowe to żywe zwierzęta, to natura która rządzi się również własnymi prawami.
Uświadom sobie również, że suczki hodowlane mają określony w regulaminie wiek hodowlany, sunia po ukończeniu 8 lat nie może już rodzić szczeniąt. Hodowla z czasem się ”starzeje” a w między czasie przybywają do niej młode psy – to wszystko trzeba umieć pogodzić tak, aby nie czynić krzywdy zwierzętom.Nie oceniamy hodowców oddających starsze zwierzęta w odpowiedzialne ręce, to o wiele lepsze i nie raz jedyne rozwiązanie dla hodowcy – gardzimy jedynie hodowcami, którzy pozbywają się starszych zwierząt w bestialskie sposoby. Hodowla psów, to momenty szczęścia i frajdy, jak i smutku w którym pęka serce, momenty wylanych łez o których wie tylko on, jego psy i najbliższe otoczenie. 
Osoby, którym wydaje się, że założenie i prowadzenie hodowli psów jest wielką frajdą, bezstresownym zajęciem i w dodatku jest
równoznaczne z osiągnięciem ”kokosowych” zysków - zawczasu niech się przygotują na rozczarowanie w tej kwestii.

Każda, choćby najpopularniejsza i najlepiej prosperująca hodowla psów wiąże się bowiem nie tylko z osiągnięciem zysków, lecz także z szeregiem wielu ważnych wydatków zapewniających właściwą opiekę, pielęgnację i rozwój zwierząt. W żaden sposób nie podlegający jakimkolwiek przelicznikom poza stysfakcją i okazywaną miłością ze strony swoich psów. Zaznaczamy jednak, że gdy hodowca zarobi jakąś kwotę na hodowli to naszym zadaniem słusznie mu się to należy, gdyż można powiedzieć że hodowla to praca na więcej niż cały etat.

Prowadzenie hodowli wiążę się z mnóstwem pracy i wielu wyrzeczeń w celu zapewnienia prawidłowego rozwoju psów znajdującym się w hodowli jak również zapewnienia im godnych warunków bytowych..

Dlatego pomyli się ten, kto sądzi, że na hodowli psów "się zarabia". Hodowla to raczej bardzo kosztowne hobby i - jak każde hobby
- wymaga sporo czasu, pieniędzy i poświęceń...